"Heroizm Ryszarda Siwca"

 |  Written by Ursa Minor  |  0
„Krzyk szarego człowieka. Ryszard Siwiec 1909-1968” – to tytuł wystawy IPN poświęconej przemyskiemu prawnikowi, który 47 lat temu dokonał aktu samospalenia na znak sprzeciwu wobec agresji wojsk Układu Warszawskiego w Czechosłowacji. Od dzisiaj można ją oglądać na placu przed Starostwem Powiatowym w Ropczycach na Podkarpaciu.

Ryszard Siwiec dokonał samospalenia 8 września 1968 r. na Stadionie X-lecia podczas Centralnych Dożynek w Warszawie, w obecności kilkudziesięciu tysięcy widzów i partyjnych notabli. Był to akt rozpaczy człowieka, który w całym swym życiu kierował się wartościami niepodległej Polski, ale zarazem protest przeciwko totalitarnej władzy komunistycznej i udziałowi wojsk polskich w zbrojnej interwencji państw Układu Warszawskiego w Czechosłowacji.

Ryszard Siwiec zmarł po 4 dniach w szpitalu, w wyniku oparzeń. Przed wyjazdem do Warszawy sporządził testament, nagrał też na taśmie magnetofonowej swoje ostatnie „Antykomunistyczne przesłanie”.

Mimo że świadkami jego samospalenia były dziesiątki tysięcy uczestników dożynek, to ówczesne komunistyczne władze skrzętnie tuszowały to zdarzenie, a w mediach przez wiele lat skrywano ten fakt przed społeczeństwem. Zaś bezpośrednim świadkom tych dramatycznych wydarzeń usiłowano wmówić, że Siwiec był człowiekiem niezrównoważonym psychicznie. Dopiero w 1991 r., w oparciu o materiały archiwalne, powstał film dokumentalny w reżyserii Macieja Drygasa pt. „Usłyszcie mój krzyk”.

Z kolei w 2001 r. za najwyższy gest solidarności z narodem czeskim ówczesny prezydent Republiki Czeskiej Vaclav Hawel uhonorował pośmiertnie przemyślanina najwyższym odznaczeniem państwowym tego kraju – Orderem Tomáša Garrigua Masaryka.

Pamięć Siwca żywa jest także w Przemyślu, gdzie jego imię nosi jeden z tamtejszych mostów, a na budynku, w którym mieszkał, widnieje tablica pamiątkowa.

Ekspozycja „Krzyk szarego człowieka. Ryszard Siwiec 1909-1968” przygotowana przez historyków rzeszowskiego oddziału IPN była już prezentowana w wielu miejscach Polski.

Jak powiedział NaszemuDziennikowi.pl jeden z autorów wystawy Jakub Izdebski, kierownik Referatu Edukacji Historycznej rzeszowskiego oddziału IPN, ekspozycja powstała w oparciu o zbiory rodziny Ryszarda Siwca oraz archiwum IPN w Warszawie. Składa się z dwóch części ukazujących przez pryzmat zdjęć i dokumentów Siwca jako człowieka oraz bohatera, który zdecydował się na ten heroiczny gest.

– Ryszard Siwiec był skromnym człowiekiem, którego pasją była literatura, a jego księgozbiór liczył ok. 3 tys. woluminów. Przemyślanin był także autorem ulotek antykomunistycznych, które powielał pod pseudonimem „Jan Polak”. Część pierwsza wystawy ukazuje Ryszarda Siwca takim, jakim był, i co w jego życiu było najważniejsze. Natomiast kolejne panele wiążą się bezpośrednio z aktem samospalenia: tym, jak się do tego przygotowywał oraz jak czyn ten był postrzegany przez funkcjonariuszy MO i SB. Ekspozycję uzupełniają notatki służbowe, a także zdjęcia z półtoraminutowego, wstrząsającego filmu sporządzonego przez SB – wyjaśnia Jakub Izdebski. Wystawę w Ropczycach można oglądać do 29 września.

Artykuł opublikowany na stronie: http://www.naszdziennik.pl/polska-kraj/142369,heroizm-ryszarda-siwca.html
0
Brak głosów

Więcej notek tego samego Autora:

=>>